W skrócie
- Kręgi kamienne Wassu należą do Kamiennych Kręgów Senegambii, wpisanych na listę UNESCO w 2006 roku. Listę tworzą cztery główne stanowiska: Wassu i Kerbatch w Gambii oraz Wanar i Sine Ngayène w Senegalu, razem 93 kręgi.
- W Wassu zobaczysz 11 kręgów, około 200 megalitów i niewielkie muzeum na miejscu.
- Park Narodowy Rzeki Gambii obejmuje archipelag Baboon Islands z projektem rehabilitacji szympansów. Na wyspy nie wolno wchodzić, więc ogląda się je z łodzi.
- Rejs startuje z okolic Kuntaur, kilkanaście minut od kręgów, a na rzece widać hipopotamy, krokodyle i wiele ptaków.
- Dwudniowa wycieczka ma sens, bo jazda w głąb kraju zajmuje kilka godzin, a na miejscu warto zostać na noc nad rzeką.
- Najlepszy sezon na wyprawę to pora sucha, mniej więcej od listopada do kwietnia.
Większość turystów spędza urlop w Gambii na wybrzeżu, a prawdziwe oblicze tego kraju zaczyna się dopiero nad rzeką. Kręgi kamienne Wassu to jedno z najważniejszych stanowisk archeologicznych Afryki Zachodniej, a niedaleko stąd można wsiąść na łódź i popłynąć do wysp, na których żyją szympansy. W tym wpisie opisujemy, co zobaczyć i jak zaplanować dwudniową wycieczkę wzdłuż rzeki Gambii.
Czym są kręgi kamienne Wassu?
Wassu leży nad północnym brzegiem rzeki Gambii i należy do zespołu Kamiennych Kręgów Senegambii. W całym regionie zachowało się ponad tysiąc kamiennych kręgów i innych monumentów, które ciągną się wzdłuż rzeki na przestrzeni około 350 km. UNESCO wpisało na listę światowego dziedzictwa cztery najważniejsze zespoły: Wassu i Kerbatch w Gambii oraz Wanar i Sine Ngayène w Senegalu. Razem obejmują one 93 kręgi i liczne kurhany.
W samym Wassu stoi 11 kręgów, a kamiennych bloków jest około 200. Najwyższy z nich ma 2,59 m. Bloki to laterytowe głazy wydobywane w pobliskim kamieniołomie, a niektóre ważą nawet kilka ton. Kręgi budowano przez wiele stuleci, w okresie od III w. p.n.e. do XVI w. n.e., a ich przeznaczenie zwykle wiąże się z pochówkami. Datowanie kurhanów w okolicy wskazuje na lata 927-1305 n.e. Na miejscu działa niewielkie muzeum z mapami pokazującymi, jak szeroko występowały megality w Afryce Zachodniej. Zwiedzanie kręgów razem z muzeum zajmuje zwykle około dwóch godzin.
Jak zachować się na stanowisku archeologicznym?
Kręgi to zabytki liczące setki lat, dlatego traktuj je z szacunkiem: nie wspinaj się na kamienie, nie opieraj się o nie i nie zabieraj żadnych fragmentów. Warto skorzystać z lokalnego przewodnika, który opowie o hipotezach dotyczących przeznaczenia kręgów i pomoże zrozumieć, dlaczego to miejsce jest tak ważne. Zdjęcia najlepiej robić wczesnym rankiem lub późnym popołudniem, gdy światło jest miękkie, a cienie kamieni podkreślają ich kształt.
Park Narodowy Rzeki Gambii i Baboon Islands
Kilkanaście minut jazdy od kręgów leży Kuntaur, skąd wypływają łodzie do Parku Narodowego Rzeki Gambii. Park powstał w 1978 roku i obejmuje archipelag Baboon Islands: jedną większą i cztery mniejsze wyspy. Działa tam projekt rehabilitacji szympansów, w którym zwierzęta uratowane przed handlem są stopniowo wypuszczane na wolność. Dziś na wyspach żyje około stu szympansów w Gambii.
Zasady są proste: na wyspy nie wolno wchodzić, nawet pracownikom parku, bo chodzi o ograniczenie ludzkiego wpływu na zwierzęta. Dlatego szympansy obserwuje się z łodzi, z bezpiecznej odległości. Na brzegach często kąpią się hipopotamy, a w wodzie widać krokodyle.
Ptaki nad rzeką Gambią
Dla miłośników ptaków rejs to najlepsza część dnia. Brzegi rzeki zamieszkują zimorodki, czaple i ptaki drapieżne. Od listopada do lutego, gdy poziom wody opada i odsłania piaszczyste brzegi, w górze rzeki można wypatrzyć nawet nadwodnika egipskiego, jednego z najbardziej poszukiwanych gatunków. Jeśli interesuje Cię głównie obserwacja ptaków, sprawdź nasze wyprawy ornitologiczne i fotograficzne, w których rejsy po rzece Gambii są stałym punktem programu.
Jak dojechać i ile to trwa?
Wassu leży w głębi kraju, na północnym brzegu rzeki, a droga z wybrzeża zajmuje zwykle kilka godzin, bo trasę trzeba pokonać wzdłuż rzeki, z postojami po drodze. Z Banjul do Wassu przyjmuje się około pięciu godzin jazdy. Dlatego wyjazd o poranku i nocleg w pobliżu rzeki to najwygodniejszy układ: pierwszego dnia zobaczysz kręgi i popłyniesz do parku, a drugiego dnia nie musisz się spieszyć.
Dlaczego warto zostać na noc nad rzeką?
Noc w pobliżu rzeki daje coś, czego nie złapiesz w jednodniowym wypadzie: spokojny poranek na brzegu, gdy ptaki są najbardziej aktywne, a woda jest gładka. To dobry moment na obserwację zimorodków i czapli, a także na zdjęcia w miękkim świetle. Dla osób, które lubią ptaki, jest to jeden z najlepszych momentów całej wyprawy.
Janjanbureh – nadrzeczne miasteczko z historią
Podczas drugiego dnia wycieczki można odwiedzić Janjanbureh, dawniej znane jako Georgetown. To historyczne miasteczko nad rzeką, położone na wyspie, które dobrze pasuje do spokojnego zakończenia wyprawy w głąb kraju.
Jak wygląda nasza dwudniowa wycieczka?
W wycieczce Gambia – przyroda i kultura pierwszego dnia wyjeżdżamy znad wybrzeża o 7:30. Malowniczą trasą w głąb lądu, z postojami po drodze, docieramy do kręgów kamiennych Wassu, a następnie jedziemy w stronę Parku Narodowego Rzeki Gambii. Nocleg mamy w pobliżu rzeki. Drugiego dnia rano poznajemy okolice parku, opcjonalnie odwiedzamy Janjanbureh i wracamy na wybrzeże około godziny 17:30.
Cena to 290 € w podróży solo albo 195 € za osobę przy dwóch lub więcej osobach.
Praktyczne wskazówki przed wyprawą
- Pora roku: najlepsza jest pora sucha, od listopada do kwietnia, gdy ścieżki są suche, a ptaków wędrownych jest najwięcej.
- Ubiór: lekki, z nakryciem głowy i kremem z filtrem. Gambia to kraj muzułmański, więc w wioskach wybieraj skromniejszy strój.
- Gotówka: w głębi kraju karty działają rzadko, więc zabierz drobne w dalasi.
- Czas: nie planuj zbyt wielu atrakcji naraz. Dojazd zajmuje kilka godzin, a rejs po rzece najlepiej smakuje bez pośpiechu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy można wejść na Baboon Islands?
Nie. Wyspy są zamknięte dla zwiedzających, a szympansy ogląda się z łodzi.
Ile czasu zajmuje zwiedzanie Wassu?
Zwykle około dwóch godzin razem z muzeum na miejscu.
Czy da się zobaczyć kręgi i park w jeden dzień?
Są jednodniowe wypady, ale po kilku godzinach jazdy w każdą stronę dwa dni dają dużo więcej spokoju i czasu na rejs oraz ptaki.
Jaka jest najlepsza pora na wyprawę w głąb Gambii?
Pora sucha, mniej więcej od listopada do kwietnia.
Czy ta wycieczka jest dla początkujących?
Tak. Nie wymaga kondycji ani doświadczenia, a program jest dopasowany do tempa grupy.
Zaplanuj wyprawę wzdłuż rzeki Gambii
Kręgi kamienne Wassu i rejs po rzece pokazują inną Gambię niż hotelowa plaża. Jeśli chcesz zobaczyć je z lokalnym przewodnikiem, zajrzyj do pełnej oferty wycieczek i wybierz wyjazd dla siebie. Pomysły na inne atrakcje znajdziesz też w poradniku Gambia czy Senegal.